سوال :

مدتی است که احساس می کنم دهانم بوی بدی دارد . می خواستم بدانم

علتش چیست و چه کار باید بکنم ؟

بوی بد دهان با تنفس بدبو هم معنی نیست . مثلا بوی بد دهان در صبحگاه می تواند ناشی از کاهش جریان بزاق و افزایش روند تخمیر باقی مانده مواد غذایی در حین خواب و در طول شب باشد که معمولا پس از صرف صبحانه و نظافت دهان برطرف می شود .

اما تنفس بدبو نشانگر نوعی بیماری است . که معمولا در 85% موارد علت در خود دهان بوده و در 15% موارد نیز علت خارج دهانی دارد .

شایعترین علت بوی بد با منشا دهانی عیارتست تولید سولفید های فرار ناشی از تجزیه مواد غذایی توسط باکتری های دهان . به طور کلی علل اصلی بوی بد دهان را می توان در دو گروه زیر تقسیم بندی نمود .

علل داخل دهانی :

• وضعیت نامناسب بهداشت دهان و تجمع مواد غذایی وپلاک های میکروبی
• پوسیدگی های عمیق که محل تجمع و تخمیر غذا می شوند .
• زخم های دهان ، زخم های پس از کشیدن دندان ( به ویژه زخم های عفونی ) ، دندان های نکروزه و عفونی ،و تخلیه چرک از آنها به محیط دهان
• دندان های مصنوعی متحرک که مدت طولانی تمیز نشده در دهان بمانند .
• عفونت های لثه شامل ژنژیویت و پیوره
• پری کرونیت ( التهاب لثه در اطراف دندان تازه روییدهخ به ویژه دندان های عقل
• خشکی دهان
• بارداری
• همچنین مجموعه ذرات مواد غذایی و باکتری ها که در بخش خلفی سطح زبان جمع می شوند نیز می توانند از علل مهم بوی بد دهان باشند .

علل خارج دهانی :

· سینوزیت چرکی ، ترشحات و وجود جسم خارجی در حفره بینی یا سینوس ها

· التهاب لوزه ها

· برگشت غذا از معده

· بیما ری های ریه

· اختلالات دستگاه گوارش

· نارسایی کبد و کلیه ها ( که باعث تجمع مواد سمی و متابولیت های آن ها در خون می شود )

· دیابت ( بیماری قند )

· اختلالات متابولیکی

· علل هورمونی ( مثل افزایش پروژسترون در دوره عادت ماهیانه )

· اختلالات غدد درون ریز ( از جمله اختلالات تیرویید )

· مصرف برخی دارو ها و مواد شیمیایی ( مترونیدازول ، ترکیبات ارسنیک )

درمان :

مثل هر بیماری دیگر مهمترین اصل در درمان بوی بد دهان تشخیص و رفع عامل اصلی است .

در مواردی که بوی بد منشا داخل دهانی دارد ، درمان های لازم دندانپزشکی ، رفع پوسیدگی ها و ناراحتی های لثه و عفونت ها ضروری است . در کنار موارد فوق ، استفاده از مسواک ، نخ دندان و به خصوص تمیز کردن زبان لازم است . تمیز کردن زبان در شرایط عادی با یک مسواک معمولی قابل انجام است ، اما برای زبان باردار ، استفاده از زبان پاک کن توصیه می شود . تمیز کردن روی زبان به ویژه قسمت عقب زبان ، در رفع بوی بد دهان بسیار موثر است . ضمن اینکه این عمل به بهبود حس چشایی نیز کمک می کند .

استفاده از دهان شویه های ضد عفونی کننده مثل کلرهگزیدین و یا قرص های مکیدنی نیز در رفع موقتی بوی بد دهان توصیه می شود .

اگر دندانپزشک تشخیص دهد که بوی بد دهان ، منشا داخل دهانی ندارد ، بیمار باید برای پیگیری بیشتر و تشخیص و درمان مشکل اصلی به پزشک مراجعه نماید .

احساس کاذب بوی بد دهان :

گاه پیش می اید که برخی بیماران به صورت کاذب احساس می کنند که دهانشان بوی ناخوشایندی دارد . برای حل این مشکل که معمولا علت روانی دارد ، باید علاوه بر بررسی های دقیق و معاینه بالینی با اطرافیان بیمار درباره درست بودن احساس وی مشورت کرد . اگر آنها نیز احساسی از تنفس بدبو در بیمار تجربه نکرد ه اند باید بیمار برای حل مشکل به روانپزشک معرفی شود .